Vertigo

Een duizelingwekkende dosis cinema

08.01.2020

Recensie 1917

door Chris Craps

Een merkwaardige man, die Sam Mendes: ondanks zijn toneelachtergrond maakte hij zes van de opmerkelijkste films van de laatste decennia (American Beauty, Road to Perdition, Jarhead, Revolutionary Road, Skyfall, Spectre). Aan dat lijstje mag je nu 1917 toevoegen. Mendes’ tweede oorlogsfilm is niet alleen een triomf op stilistisch vlak, maar ook qua narratief.

In de lente van 1917 krijgen Schofield (George MacKay) en Blake (Dean-Charles Chapman), twee Britse soldaten die gestationeerd zijn in de loopgraven van Noord-Frankrijk, de opdracht om door het niemandsland te trekken en te beletten dat een groot bataljon in een hinderlaag van de Duitsers lopen. Gedurende twee uur volgen we de moedige kerels, de ene al wat gemotiveerder dan de andere, tijdens hun gruwelijke tocht door een tot puin herleid gebied.

Zoals Alfonso Cuarón bewees in Children of Men en Gravity verhoogt de long take het realisme van de actie, maar wat we hier te zien krijgen is 119 minuten actie in één enkel shot. Of zo lijkt het toch, want in tegenstelling tot Victoria, die daadwerkelijk uit één enkel shot bestaat, verbonden Mendes en zijn fantastische director of photography Roger Deakins verschillende long takes quasi naadloos tot één doorlopende opname. Door die one shot movie-benadering geeft Mendes een nieuwe dimensie aan de oorlogsfilm. Beeld je genreklassiekers als Stanley Kubricks Paths of Glory en Peter Weirs Gallipoli in, maar dan met een maximale intensiteit.

Het verhaal mag dan eenvoudig zijn, Mendes stopt zijn film vol variaties en details. Zo heeft elke sequentie een eigen ritme, belichting en dramatische boog, alsof de regisseur meer een reeks kortfilms maakte dan één lange speelfilm. Ook interessant is de casting. De gewone soldaten worden vertolkt door minder bekende acteurs, hun oversten door bekende gezichten als Colin Firth en Benedict Cumberbatch, die slechts een paar minuten screen time hebben. Op die manier hoef je niet eens te weten welke rang hun personages hebben. Een bekend gezicht is sowieso een kolonel of een luitenant.

Het jaar is nog maar net begonnen, maar 1917 zal in de best of-lijstjes opduiken. Hopelijk geeft de film het startschot van een fantastisch filmjaar.

>>Klap

Sam Mendes verwerkt de WO I-herinneringen van zijn grootvader in een oorlogsfilm over twee Britse soldaten die door vijandig gebied moeten trekken om een catastrofaal offensief van hun landgenoten tegen te houden. Een intens drama met echo’s van Paths of Glory en Gallipoli dat door director of photography Roger Deakins in Rope-stijl tot één lang doorlopend shot werd geweven.

Regie Sam Mendes
Cast George MacKay, Benedict Cumberbatch, Colin Firth
Speelduur 1u59
Vanaf 8 januari in de bioscoop

Lees meer over: