Vertigo

Een duizelingwekkende dosis cinema

29.09.2021

Op de vlucht (Flukten over grensen): WO II-drama voor jong én oud (recensie)

door Chris Craps

Deze verfilming van het jeugdboek Over grensen van de populaire Noorse schrijver en scenarist Maja Lunde geeft kinderen een beeld van de Jodenvervolging tijdens WO II. De cineast Johanne Helgeland trekt echter de scherpste angels uit het verhaal.

Noorwegen in 1942. De tomboy Gerda en haar oudere broer Otto worden op een nacht wakker wanneer nazi’s hun ouders arresteren. De reden vinden ze in de kelder: twee verborgen Joodse kinderen. Gerda beseft dat hun moeder als laatste boodschap probeerde duidelijk te maken dat Otto en zij de kinderen naar het neutrale Zweden moeten begeleiden. Otto, beïnvloed door een nazisympathisant, voelt er echter niets voor om zijn leven te wagen voor die ‘vreemdelingen’.

Helgeland omarmt duidelijk het kinderverhaalconcept. Hoewel het verhaal heel realistisch begint, worden er geleidelijk aan sprookjeselementen binnengesmokkeld. Gerda en Otto komen onder meer in een Hansje en Grietje-achtige situatie terecht en Gerda beeldt zich op een bepaald moment in dat ze Porthos uit De drie musketiers is.

In de finale lijkt de harde realiteit zich opnieuw te manifesteren, maar de makers durven helaas niet voluit te gaan. De karakterisering van een bepaald personage neemt zoveel bochten dat je er duizelig van wordt en een klopjacht op leven en dood krijgt een zeer voorspelbare climax.

Dus aan de ene kant wil men het jonge publiek op een zachte manier behandelen, maar aan de andere kant wil men ook de waarheid vertellen: dat er een genocide aan de gang was en dat er heel weinig Joden gered werden. Ondanks dit problematische aspect blijft deze degelijke jeugdfilm een aanrader voor kinderen én hun ouders.

>>Klap

De Noorse cineaste Johanne Helgeland vertaalt Maja Lunde’s boek – over een zus en een broer die Joodse kinderen helpen ontsnappen uit bezet Noorwegen – tot een klassieke jeugdfilm met sprookjeselementen. Een Noorse Oorlogsgeheimen.

Regie Johanne Helgeland
Cast Anna Sofie Skarhold, Bo Lindquist-Ellingsen, Samson Steine
Speelduur 1u36
Vanaf 29 september in de bioscoop

Lees meer over: